VERSIONE:CESARE, DE BELLO GALLICO, IV, 20

 

Valutazione:

Tempo:  2 ore

 

Nell'agosto del 55 Cesare decide di partire per la Britannia che aveva sempre aiutato i Galli contro i Romani e che era una regione sconosciuta da esplorare. Infatti si erano spinti in Britannia solo i mercanti che, interrogati, non avevano fornito a Cesare informazioni precise sulla conformazione dell'isola e sugli usi e costumi dei suoi abitanti.

 

1. Exigua parte aestatis reliqua Caesar, etsi in his locis quod omnis Gallia ad septentriones vergit, maturae sunt hiemes, tamen in Britanniam proficisci contendit, quod omnibus fere Gallicis bellis hostibus nostris inde subministrata auxilia intellegebat et, si tempus anni ad bellum gerendum deficeret, tamen magno sibi usui fore arbitrabatur, si modo insulam adisset et genus hominum perspexisset, loca, portus, aditus cognovisset; quae omnia fere Gallis erant incognita. 2. Neque enim temere praeter mercatores illo adiit quisquam, neque iis ipsis quicquam praeter oram maritimam atque eas regiones quae sunt contra Galliam notum est. 3. Itaque vocatis ad se undique mercatoribus neque quanta esset insulae magnitudo, neque quae aut quantae nationes incolerent, neque quem usum belli haberent aut quibus  institutis uterentur, neque qui essent ad maiorum navium multitudinem idonei portus reperire poterat.

 

1)  etsi...maturae sunt hiemes :  prop. concessiva ;  quod...vergit :  prop. causale ;  quod...intellegebat : prop. causale;  si tempus...deficeret:  protasi di un periodo  ipotetico dipendente da arbitrabatur, la cui apodosi è  magno sibi usui fore ;  sibi usui fore:  è   doppio    dativo ;  ad bellum gerendum :  gerundivo  con valore finale;  si modo...  adisset : prop. condizionale con la congiunzione limitativa  modo , nel senso di «se  pure», «se solamente», cui sono coordinate le seguenti  et genus... perpexisset  e   loca... cognovisset ;  quae :  nesso relativo .

 2)  temere:  avverbio,«a cuor leggero», espresso proprio per indicare la presunta  pericolosità del luogo;  illo : avverbio determinativo di moto a luogo.

 3)  vocatis... mercatoribus:   ablativo assoluto ;  neque quanta esset:  è la prima di una  serie di  proposizioni interrogative    indirette  ( quanta magnitudo... quae...  incolerent... quem usum... haberent... uterentur... qui essent... portus ) dipendenti  da  reperire poterat ;  quibus institutis:  ablativo strumentale  retto da  uterentur; qui:  riferito a  portus .