Sallustio: Silla

 

Valutazione:

 

Tempo: 2 ore

 

 

Lucio Cornelio Silla (138-78 a.C.) fu generale e uomo politico romano di parte aristocratica e nella guerra contro Giugurta, re della Numidia, fu questore di Mario.

Colto, raffinato, dedito ai piaceri, estremamente prodigo di denaro, ma astuto e simulatore (par.3) egli era così fortunato che si può dubitare se i suoi successi fossero dovuti più a tale dote che ad abilità. Di quanto fece in seguito Sallustio ritiene vergognoso anche solo accennarne. (par. 4).

 

3. Igitur Sulla gentis patriciae nobilis fuit, familia iam prope extincta maiorum ignavia, litteris Graecis et Latinis iuxta atque doctissume eruditus, animo ingenti, cupidus voluptatum sed gloriae cupidior; otio luxurioso esse; tamen ab negotiis nunquam voluptas remorata, nisi quod de uxore potuit honestius consuli; facundus, callidus et amicitia facilis, ad simulanda negotia altitudo ingeni incredibilis; multarum rerum ac maxume pecuniae largitor. 4. Atque illi, felicissumo omnium ante civilem victoriam, nunquam super industriam fortuna fuit, multique dubitavere fortior an felicior esset. Nam postea quae fecerit, incertum habeo pudeat an pigeat magis disserere.

 

3)   ignavia :  ablativo strumentale ;  litteris...Latinis : ablativi dipendenti da  eruditus ;  animo ingenti ... otio luxurioso :  ablativi di qualità ;    esse :  infinito storico ;   nisi... consuli :  consuli : è inf. pres. passivo di  consulo, -is, consului, consultum,  ere; ad simulanda negotia :  gerundivo  con valore finale.

 4)  illi, felicissumo :  dativo di possesso .  Felicissumo:  sta per  felicissimo ;  dubitavere:   forma  apocopata  per  dubitaverunt; fortior an felicior esset : è  prop. interrogativa indiretta    dubitativa ;  quae fecerit : prop.relativa  prolettica  al  congiuntivo    obliquo ;  pudeat an pigeat:  è proposizione interrogativa indiretta  dubitativa disgiuntiva dopo l'espressione di dubbio  incertum habeo .